Merhabalar Okul Öncesi Forum Resmi Web Sitesi 'Biz BÜYÜK Bir Aileyiz'

Foruma ücretsiz kayıt olarak mesaj gönderebilir, yeni konular oluşturabilir ve diğer üyeler ile etkileşim içine olabilirsiniz.

Cocuklar ve televizyon: Anne-babalar dikkat!

Katılım
9 May 2006
Mesajlar
729
Tepki Skoru
0
Puanları
0
Yaş
40
Televizyon, video ve bilgisayar eğlenceli olabilmekte birlikte, çocuğun sağlıklı gelişimi için ihtiyacı olan diğer faaliyetlere yeterince zaman ayırmasını sağlamak ve ekranda gördüklerinden olumsuz yönde etkilenmesini önlemek için ailelerin bazı noktalara dikkat etmesi gereklidir.

Genel olarak almanız gereken önlemler

Öncelikle erken yaşlardan itibaren çocuğunuza izleyeceği şeyleri seçme konusunda belirli ölçüde sorumluluk almayı öğretebilirsiniz. Örneğin çocuğunuza programları ?kaçırılmaması gereken?, ?izlenmese de olur? ya da ?sadece zaman kaybı? gibi belirli biçimlerde sınıflandırmayı ve seçici olmayı öğrenmesi için yardımcı olabilirsiniz. Başlangıçta ?zaman kaybı? olarak işaretlediği programları, daha sonra da bunlara ilave olarak ?izlenmese de olur? şeklinde işaretlediği programları izlememeye teşvik etmelisiniz.

Tüm görevlerini tamamlamadan televizyonu açmasına izin vermeyin. Ertesi güne yönelik olarak yapması gereken okul hazırlıklarının bir listesini oluşturun ve çocuğunuza zamanı yönetmeyi öğrenmesinde yardımcı olun Kararlı ve net davranın. Örneğin ?bu akşam yapman gereken işleri bitirmediğin için televizyon izleyemezsin. Ama yarın işlerini daha erken bitirmek için gayret edersen televizyon izleyecek zamanın da kalabilir.?

Televizyonu asıl yaşam alanından farklı bir yere taşıyın. Böylece çocuğunuz ve siz farkında bile olmadan sürekli televizyona maruz kalmazsınız ve televizyon izlemek bilinçli bir kararın sonucunda yapılan bir iş haline gelir.

Evde birden fazla televizyon varsa, televizyon üzerindeki kontrolünüz azalacaktır.

Okula giden çocukların sabah televizyon izlemesinden kaçının. Sabahları televizyon izlemek çocuğun gününün geri kalan kısmını etkileyebilir ve sabah okul hazırlıklarının zamanında tamamlanmasını zorlaştırarak stres ve baskıya neden olabilir.

Program çocuğunuz için önemliyse, kaydederek daha sonra daha uygun bir zamanda izlemesini sağlayabilirsiniz.

Uyku saatini televizyon programlarına göre değil, çocuğunuzun yaşına göre belirleyin. Uyku saatinden uzun süre önce biten ve korkutucu olmayan programları tercih edin. Televizyon ile uyku saati arasındaki sürede çocukların sakinleşmesi ve rahatlaması gerekir. Bu nedenle çocuğun uyku saatinde başkaları televizyon izliyorsa, sesini iyice kısın ya da tamamen kapatın.

Yemek yerken aile üyelerinin birlikte sohbet edebilmesi için televizyonu açmayın. Bu aile bireylerinin birbirini daha yakından tanımasına ve aidiyet duygusunun gelişmesine yardımcı olur.

Televizyon izlerken
İzleyeceğiniz şeyleri önceden planlayın ve çocuğunuzun televizyon izleyeceği günlük süreyi sınırlayın.

Hangi programların izleneceğine birlikte karar verin ve televizyonu sürekli açık tutmak yerine, sadece bu programların yayın saatinde açın. Bu çocukların düşünmesine, plan ve seçimler yapmasına yardımcı olur ve gelişimleri için önem taşıyan başka faaliyetleri de yapabilmelerine olanak verir.

Çocuğunuzun izlediği programları ve programlarda yer alan karakterleri siz de bilin.

Çocuğunuzun sorular sormasına, duygularını tanımlamasına ve gördüklerini anlamlandırmasına yardımcı olun. Özellikle şiddet konusunda olmak üzere gördükleriniz hakkında kendi düşüncelerinizi de aktarın. Gördüğünüz olumlu şeyler konusundaki düşüncelerinizi belirtmeyi de ihmal etmeyin.

Programlar hakkında konuşun. Karakterler, öykü ve değinilen konular üzerinde sohbet edin. Beğendiğiniz ve beğenmediğiniz şeyleri anlatın. Sorular sorun. Örneğin ?bu kişinin yaptığı şeyi sen yapmış olsan neler olurdu?? gibi.

Çocuğunuzun programı izledikten sonraki ruh hali hakkında konuşun. Sıkılmış, mutlu, üzgün, korkmuş, heyecanlı, kaygılı, huzursuz, kırgın gibi kelimelerle duygularını ifade etmesine olanak verin.

Çocuğunuz bir programı izledikten sonra fazlasıyla stresli bir ruh haline girerse, neler hissettiğini ve neden böyle hissettiğini anlatmasına olanak verin. İzlediği şeyler ile kendi yaşamı arasında bazı bağlantılar olması ya da gördüğü şeylerin kendi başına gelmesinden korkması söz konusu olabilir. Onunla sakin bir şekilde konuşun, şefkat gösterin ve daha hoşuna gidecek, rahatlatıcı bir faaliyet yapmasını sağlayın.

Haberleri izlerken
Haberler genellikle o gün dünyada olup biten en kötü, en olağan dışı ve en fazla şiddet içeren olayları bir araya getirir. Çocukların dünyanın gerçeklerinden izole edilmeleri mümkün olmasa da ?haberler? dünyada bir günde olup bitenlerin sadece bir kısmıdır. Örneğin herhangi bir gündeki haberlerde o gün havaalanlarından havalanan ve güvenle iniş yapan binlerce uçaktan bahsedilmez. Ancak düşen bir uçak mutlaka haber konusu olur.

Çocuklar:

Yetişkinlerin deneyimlerine sahip değildirler ve gördükleri şeyler ile bunların kendi yaşamlarında da gerçekleşme olasılığı arasındaki farkı idrak edemezler.

Haberin olağandışı ya da bir defaya mahsus bir konu üzerinde odaklandığını anlamakta zorlanırlar.

Örneğin uçakların ikiz kulelere çarpma sahnesi gibi tekrar tekrar gösterilen bir şeyin, her seferinde yeniden gerçekleştiğini zannedebilirler.

Küçük çocuklar ?olasılık? kavramını anlayamazlar, bu nedenle ?bunun bizim başımıza gelmesi olasılığı çok zayıf? demeniz onları rahatlatmaz.

Ev, aile, okul gibi aşina oldukları ortamlarda yaşanan ya da başka çocuklar veya hayvanlara yönelik şiddet görüntülerinden dolayı büyük korkular yaşayabilirler.

Bu nedenle ?haberlerin? işleyişini öncelikle kendiniz anlamalısınız.

Çocuğunuzun ne zaman, nerede, hangi habere maruz kaldığını bilmelisiniz.

?Haberlerde? yer alan görüntüler hakkında mümkün olduğunca çabuk bir şekilde ve sık sık konuşarak çocuğunuzun içinde yaşadığı dünyayı daha iyi kavramasına yardımcı olmalısınız. (Yetişkinler genellikle çocukların sevdikleri bir televizyon programını izlerken giren ?son dakika haberleri?, radyo, gazete ve okul gibi çeşitli vesilelerle ne kadar çok habere maruz kalabildiklerinin farkında olmazlar).

Net sınırlar koyarak, birlikte izleyerek ve izledikleriniz hakkında konuşarak çocuğunuzun ?haber alımını? dengeleyin.

İzlediğiniz haber ya da haber programı sizi veya çocuğunuzu strese sokuyorsa televizyonu kapatın.

Günlük TV izleme süresi en fazla ne kadar olmalı?

2 yaşından küçük çocuklar: Çok çok az

Okul öncesi yaştaki çocuklar: Günde en fazla bir saat (bu yaştaki çocuklara yönelik olarak hazırlanmış programları). Bilgisayar okul öncesi yaştaki çocukların yaşamının önemli bir parçası olmamalıdır.

5-7 yaşlarındaki çocuklar: Günde en fazla 1-1.5 saat

8 yaşından büyük çocuklar: Günde en fazla 1.5-2 saat

Televizyon, video ve bilgisayarda çocukları eğlendirecek birçok olanak mevcut olmakla birlikte, farklı yaşlardaki çocukların sağlıklı gelişimleri için nelere ihtiyaçlarının olduğunun bilinmesi önemlidir. Çocukların gerçek ve ilgi gösteren insanlarla güçlü bağlar kurmaya, aktif fiziksel oyunlara ve her türlü deneme-yapma-yanılma fırsatına sahip olma ihtiyaçları çok daha fazla ve önemlidir.

Unutmayın!
Örnek olun: Çocuğunuz televizyon izleme alışkanlığını sizden kopyalayabilir.

Televizyonu siz kontrol edin, televizyonun sizi kontrol etmesine izin vermeyin.

Küçük çocuklar yalnız başlarına televizyon izlememeli. Mutlaka çocuğunuza eşlik etmelisiniz.

Program seçin. Sadece seçtiğiniz programı izlemek için televizyonu açın ve program bitince kapatın.

Programları kaydederek aileniz için uygun bir zamanda izleyin.

Çocukların izledikleri programdan sonra duyguları hakkında konuşmalarına olanak verin.

Televizyonu ailenizin günlük ortak yaşam alanı haricinde bir yere yerleştirin.

Televizyonun çocuğunuzun yaptığı çok sayıda faaliyetten yalnızca biri olmasını sağlayın.

Çocukların gerçek kişilerle etkileşim kurarak, yaşayarak ve oynayarak öğrenmesi gereklidir. Televizyon çocukların en büyük ihtiyacı olan karşılıklı etkileşimi sağlayamaz.

Dr. Ayten Erdoğan
Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı
Memorial Hastanesi
 

Giriş yap

Okul Öncesi Forum TV

000
Gün
00
Saat
00
Dakika
00
Saniye
Canlı yayına kalan süre.

18 Yıldır Sizlerle

18 yıldır sizlerleyiz. Türkiye'nin ilk okul öncesi eğitim platformu
Üst