ALINTIDIR....
Okul ve Çocuk Suçluluğu
Okul çocuk için toplum tarafından oluşturulan ilk kendini deneme yeridir, yani aileden sonra çıktığı ilk sosyal ortamdır denilebilir. Toplumun örgütlü bir kurumu olarak okulda roller, sorumluluklar ve uyulması gereken kurallar bellidir. Okul, toplumun ve yetişkinlerin çocuk üzerinde doğrudan etkisinin görüldüğü bir ortam oluşturur böylece toplumsal değerlerin ve normların biçimlenmesine, yani toplumsallaşmaya önemli ölçüde katkı sağlar.
Okulun çocuğun toplumsallaşmasındaki bir diğer katkısı çocuğun akran gruplarıyla olan etkileşimine fırsat tanıyor olmasıdır. Okul ortamı içinde ve yetişkinlerin gözetiminde akranlarla sürdürülen bazı etkinlikler çocuklarda işbirliği yapmak, işbölümüne ve paylaşım esaslarına uymak, başkalarının haklarına saygı göstermek gibi toplumsal davranışların kazanılmasında önemli katkılar sağlar (Yakışıklı, 1997).
Okul ortamı aynı zamanda çocuğa model alacağı ve taklit edeceği davranış örüntülerini sergileyen daha fazla yetişkinle karşılaşma olanağı vermektedir. Bazen aile içinde uygun olmayan modeller olduğunda, çocuk okulda ya da çevrede özdeşim kurabileceği daha uygun modellerle karşılaşabilir.
Okulda başarısız olma durumunda çocuk, bir toplumsallaşma kaynağı ve gücü olan okuldan soğuyabilir, okul çocuk üzerindeki etkisini ve önemini yitirebilir dolayısıyla çocuğun toplumsallaşmasının yetersiz olmasına yol açabilir. Yetersiz ya da hatalı toplumsallaşmanın beklenen sonuçlarından biri de suçluluk olduğuna göre okul başarısızlığıyla çocuk suçluluğu arasında bir ilişkinin olduğunu söyleyebiliriz. Nitekim karşılaştırmalı çalışmalarda suçlu çocukların suçsuzlara göre daha çok yıl yitirdikleri tespit edilmiştir. Okulda hiç yıl kaybı olmayanların oranı suçlu grupta %15.6 iken; suçsuz grupta bu oran %33’tür (Uluğtekin, 1991).
Okul başarısızlığının nedenlerinden biri okuldan kaçmadır. Okuldan kaçma davranışı ile suçluluk arasında bir ilişki vardır. Suçlu çocuklarla suçlu olmayan çocuklar arasındaki en belirgin fark okuldan kaçma olmuştur. Suçlu çocuklarda okuldan kaçma oranı %94.8 iken suçlu olmayan grupta okuldan kaçma oranı %10.8’dir (Uluğtekin, 1991).
Okul ve Çocuk Suçluluğu
Okul çocuk için toplum tarafından oluşturulan ilk kendini deneme yeridir, yani aileden sonra çıktığı ilk sosyal ortamdır denilebilir. Toplumun örgütlü bir kurumu olarak okulda roller, sorumluluklar ve uyulması gereken kurallar bellidir. Okul, toplumun ve yetişkinlerin çocuk üzerinde doğrudan etkisinin görüldüğü bir ortam oluşturur böylece toplumsal değerlerin ve normların biçimlenmesine, yani toplumsallaşmaya önemli ölçüde katkı sağlar.
Okulun çocuğun toplumsallaşmasındaki bir diğer katkısı çocuğun akran gruplarıyla olan etkileşimine fırsat tanıyor olmasıdır. Okul ortamı içinde ve yetişkinlerin gözetiminde akranlarla sürdürülen bazı etkinlikler çocuklarda işbirliği yapmak, işbölümüne ve paylaşım esaslarına uymak, başkalarının haklarına saygı göstermek gibi toplumsal davranışların kazanılmasında önemli katkılar sağlar (Yakışıklı, 1997).
Okul ortamı aynı zamanda çocuğa model alacağı ve taklit edeceği davranış örüntülerini sergileyen daha fazla yetişkinle karşılaşma olanağı vermektedir. Bazen aile içinde uygun olmayan modeller olduğunda, çocuk okulda ya da çevrede özdeşim kurabileceği daha uygun modellerle karşılaşabilir.
Okulda başarısız olma durumunda çocuk, bir toplumsallaşma kaynağı ve gücü olan okuldan soğuyabilir, okul çocuk üzerindeki etkisini ve önemini yitirebilir dolayısıyla çocuğun toplumsallaşmasının yetersiz olmasına yol açabilir. Yetersiz ya da hatalı toplumsallaşmanın beklenen sonuçlarından biri de suçluluk olduğuna göre okul başarısızlığıyla çocuk suçluluğu arasında bir ilişkinin olduğunu söyleyebiliriz. Nitekim karşılaştırmalı çalışmalarda suçlu çocukların suçsuzlara göre daha çok yıl yitirdikleri tespit edilmiştir. Okulda hiç yıl kaybı olmayanların oranı suçlu grupta %15.6 iken; suçsuz grupta bu oran %33’tür (Uluğtekin, 1991).
Okul başarısızlığının nedenlerinden biri okuldan kaçmadır. Okuldan kaçma davranışı ile suçluluk arasında bir ilişki vardır. Suçlu çocuklarla suçlu olmayan çocuklar arasındaki en belirgin fark okuldan kaçma olmuştur. Suçlu çocuklarda okuldan kaçma oranı %94.8 iken suçlu olmayan grupta okuldan kaçma oranı %10.8’dir (Uluğtekin, 1991).
