Fiziksel gelişimin tanımı ve Önemi
kilonun artışı, kemiklerin gelişimi, dişlerinçıkması ve değişmesi, kas, beyin ve
tüm sistemler(sinir, sindirim, dolaşım, solunum,boşaltım gibi) ve duyu
organlarının gelişimidir.
Gelişim yaşam boyu sürer; ancak çocukluk dönemindediğer tüm dönemlere
oranla açıkça daha fazla görülebilir. Fizikselgelişim çocuğun beden yapısındaki
niceliksel değişme ve artışları içerir.Gelişimin iki şekli vardır:
Nicel/ Sayısal: Ağırlık, boy sözcüksayısındaki artış gibi rakamsal olarak ifade
edilenartışı belirler.
Niteliksel:Yapıda ve çeşitlilikteki gelişimi belirtir. Örneğin;çocuğun kaslarının
çalışmaşeklinde olduğu gibi…
Fizikselgelişimin, insan hayatının neredeyse tamamını etkilediği bilinmektedir.
Özellikleinsan gelişiminin en hızlı olduğu dönemler olarak bilinen bebeklik ve ergenlik
dönemindekişide, gözle görülebilir nitelikte değişiklikler meydana gelir. Gelişiminhızlı
olduğubu dönemleri bireyin sağlıklı geçirişi, sonraki yaşamının sağlam temellerini
oluşturur.
Çocuklarıngelişimle ilgili fiziksel değişimleri anne babalar ve eğitimciler tarafından
takipedilmeli, gözlenen aksaklık durumlarında ise uzmana başvurulmalıdır. Bedensel
gelişimaçısından ilk bebeklik döneminde erkekler kızlara oranla daha ağır ve dahauzun500gr arasındadır. Bebeklik döneminde erkekler kızlara oranla daha
uzun vedaha kiloludur. İlk yıllarda büyüme oldukça hızlı olup gözle
görülebilirniteliktedir.
Bebeklikdönemindeki sağlıklı gelişiminin kanıtı bebeğin düzenli olarak kilo
almasıdır.Bebek beşinci ayda doğum ağırlığının iki katına, birinci yılda üç katına,ikinci
yıldaortalama olarak dört katına ulaşır. Bebeğin bir yıl içersinde boyu ortalama75cm’ye,
kilosuise 10kg’a ulaşır. Bebek ilk 6 ay boyunca ayda 8cm,ikinci 6 ay boyunca ayda 4cm
uzar.1-2yaş arasında boy uzunluğu 10-12cm artış gösterir.2-4 yaşları arasında yıldayaklaşık
7cmuzar.4 yaşla ergenliğin başladığı 10-12 yaş arasında yılda 5-6cm uzar.1. yaşınsonunda
doğumuzunluğunun % 50 si kadar, 2. yaşın sonunda ise %75 i kadar dahauzamaktadırlar.4
yaşındaise doğum boyunun yaklaşık 2 katı kadar olur.
Bebeğinnormal gelişimi için anne sütünün yararı tartışılmaz bir gerçektir.
Hem kızhem de erkek çocuklarında boy büyümesi ve ağırlık artması doğumdan
sonrakiilk birkaç yıl içersinde ve ergenlik döneminde hızlıyken, ilk çocukluk veerinlik
öncesindeoldukça yavaştır.
Okulöncesi çağı çocuklarının boy ve kilolarını şu formüllere göre hesaplayabiliriz:
BoyHesaplama Formülü
Yaş.5+80=Boy
Örnek:
4yaşındaki çocuğun ağırlığını hesaplayınız?
4.5+80=Boy
20+80=100cm
Kız veerkek çocuklar arasında boy ve kilo yönünden farklılıklar vardır,bunun nedeni
deerkek çocukların kızlara oranla daha çok kemik ve kas kütlesine sahipolmalarıdır.On bir
yaşcivarı çocukların büyüme ve gelişmelerinde yavaşlama görülmeye başlar, budönemdeki
çocukbirçok aktiviteye katılarak beceri kazanır, aynı zamanda gelişimindekiyavaşlamadan
istifadeederek bedenine alışması da kolaylaşır.
Büyümeve gelişmenin yavaşlamasına karşın, özellikle kız çocuklarında bu dönemde
boy vekilo artışının yanında ilk adet dönemi görülür. Erkeklerdeyse 15–16 yaşlarındaikincil
cinsiyetbelirtileri görülür.Doğumu takip eden ilk iki yıl süresince büyüme, yaşamın tümdönemlerine oranla en
hızlıolduğu dönemdir. İki yaştan sonra fiziksel büyüme yine hızlı olmakla beraber,biraz
yavaşlar.Bu dönemde bebeğin karnının büyük oluşu kamburumsu bir görüntü verir; ancak
ikiyaşından sonra vücut duruşu yetişkine benzemeye başlar.
Erkençocukluk eğitimi döneminde vücut oranları gözle görülebilir şekilde değişir.
Gövdeve bacaklar hızla büyür. Yaklaşık 6 yaş civarında vücudun genel görünümüyetişkin
görünümünebenzer. Çocukların boy gelişimini desteklemek için bir etkinlik örneği aşağıda
verilmiştir.
1.4.1. Kas Tipleri
Kaslaristemli ve istemsiz kaslar olmak üzere ikiye ayrılır:
İstemlikaslar: İstenilen zamanda istenilen hareketleri sağlayan kaslara denir.
Örneğin;Kol, boyun, baş, bacak, parmak, göz kapağı kasları bu gruba girer.
İstemsizkaslar: Bu kasların özelliği kişiye bağlı olmadan çalışmalarıdır. Örneğin:
Mide,kalp, karaciğer, dalak, bağırsaklar….vb iç organlarımız istemsiz çalışankaslara girer.
İstemlikasların çalışmasını destekleyici bir etkinlik aşağıda verilmiştir.
Etkinlik3:
Etkinlik: Büyü büyü,küçül küçül oyunu
Uygulama:Çocuklar ayakta durur. Öğretmen aşağıda verilen yönergeleri söylerken,
çocuklarbu yönergelere göre hareketler yaparlar.
Büyübüyü
Kollarınıyukarı kaldır
Ayakparmaklarının ucuna bas
Dahaçok yüksel daha çok yüksel
Büyübüyü kocaman ol, büyü büyü kocaman ol…
1.4.2. Kasların Vücuttaki Görevleri
İskeletsisteminin hareketini sağlarlar
Vücudun enerji deposudur
Dilin hareketini sağlar vekonuşmaya yardım eder
Organların çalışmasını etkiler
Kalbin çalışmasında ve kan dolaşımında etkin rolleri vardır
Solunum sisteminin çalışmasına yardımcı olurlar
1.5. Kemikler ve Dişler
Büyümesüreci içerisinde bedenin oranları sürekli bir değişim gösterir. Yeni doğan
bebeğinkemikleriKıkırdaktır, zamanla bu kıkırdak doku kalsiyum, fosfat ve diğerminerallerlin etkisiyle
kemikleşmeyebaşlar. Yeni doğan bebekte toplam 270 kemik vardır. İlk yıllardaki kemik
gelişimihızlıyken ilk çocuklukta bu hız düşer; ancak ergenlik döneminde kemikgelişiminin
tekrarhızlandığı görülür
Yenidoğan bebeğin başı vücuduna oranla daha büyüktür. Normal bir yetişkinde baş
bedenbüyüklüğünün 1/8 i kadardır, yeni doğanda ise bu oran 1/4 kadardır.
Yenidoğanın baş çevresi yaklaşık olarak 35cm dir. 3. ayda 40.5cm, 6 ayda 43cm, 1
yaşında46cm’dir. Başın büyümesi, beyin büyümesini yansıttığı için tüm çocuklardadikkatle
izlenmelidir.
Göğüsçevresi yenidoğanda baş çevresiyle birbirine çok yakın olup neredeyse eşittir.1
yaşındansonra göğüs çevresi baş çevresini geçer. Doğumda göğüs çevresi 33 cm’dir.1
yaşında47 cm, 5yaşında 55 cm’dir.
Verilentüm ölçümlerin yaklaşık değerler olduğu ve bireysel farklılıklara göre bu
oranlardakideğişikliklerin normal olduğu unutulmamalıdır; ancak bulunan sonuçlar büyük
farklılıktaşıyorsa, en yakın zamanda çocuğun bir uzmana götürülmesi gerekir.
Yenidoğan bebeğin kafatası arasında altı tane boşluk vardır,bu boşluklara
bıngıldak(fontonel)adı verilir. Bunların beş tanesi doğumun ilk günlerinde kapanırken
tepedekibıngıldak on iki-on sekiz ayaları arasında kapanır. Kemik hastalığı olanlarda
bıngıldaklargeç kapanırken, beyin gelişiminde problem olmayan çocuklarda daha erken
kapanmaktadır.Bazıçalışmalar bu büyümelerin düzenli olmayabileceğini, bebekler ve çocukların bazı
aylardadaha fazla uzarken veya ağırlık kazanırken bazı aylarda daha az uzayıp daha az
ağırlıkkazanabilmelerini göstermektedir. Bazen duraklama dönemlerinin olabileceği gibiani
büyümelerinde olabileceği unutulmamalıdır.
Bebekliktekifiziksel büyümede kalıtım, beslenme, çevre koşulları, ailenin sosyoekonomikdüzeyi ve çocuğun yeterli uyarım alması da etkili olmaktadır. Ülkemizdeki
ortalamadoğum ağırlık değerleri, Batı Avrupa ve ABD standartlarına uygunluk
göstermektedirİskeletgelişimi kızlarda ve erkeklerde farklıdır. Özellikle ilk çocukluk döneminde
kızlarıniskelet gelişimi, erkeklerin iskelet gelişimine göre daha ileri seviyededir.Aynı
zamandaiskelet sistemi bedenin oranını da belirler. Bedenin baş, kol, el, göğüs,karın, bacak
ve ayakgibi parçaların birbirine göre büyüklüğü bedenin oranını verir.
Diştabakalarının gelişimi doğum öncesi dönemde başlar. Olgunlaşmasını tamamlayan
dişler,doğumdan sonra belli bir sırayla diş etlerini delerek çıkar. İlk dişleryaklaşık 6-10.
aydaçıkmaktadır; ancak farklı ülkelerdeki çocukların diş gelişimlerinin değişikolduğu
sonucunavarılmıştır. Bazı bebeklerde dişin ilk çıkışı 12. aya kadar olabilmektedir.Bazı
bebeklerinde doğduklarında bir veya birden fazla dişi de olabilmektedir, dört yaşınadoğru
çocuğuntamamlanan bu dişlerine süt dişleri adı verilir. Süt dişleri 20 adet olup ikiiki buçuk
yaşınakadar tamamlanır.Süt dişlerini tamamlayan çocuk yedi yaşına geldiğinde sütdişleri çıkış sırasına göre
düşmeyebaşlar ve yerini kalıcı dişlere bırakır. On iki yaşına geldiğinde ise çocuğunağzında28 adet kalıcı diş bulunur bırakmaktadırlar. İlk düşen diş, genelliklealt,ön kesiciler
olmaktadır.
Kemikleringelişimi ve dişlerin gelişimi arasında sıkı bir bağ vardır. Diş gelişimi
bakımındankızlar bir yıl daha öndedir.
Süt vekalıcı dişlerin zamanında ve sağlam çıkmasında annenin sağlıklı ve yeterli
beslenmesi,doğum sonrası bebeğin ve annenin yeterli ve dengeli beslenmesinin önemli bir
rolüvardır
6. Çocukların Diş Sağlığının Korunmasında Dikkat Edilecek
Noktalar
Bebeklerindişetleri, emzirildikten hemen sonra kalan süt veya mama kalıntılarını
temizlemekiçin bir bezle silinmelidir. Bu temizlik ileri yaş diş sağlığı için çokönemlidir.
Çocuğasüt dişlerinin çıkmasından itibaren doğru diş fırçalama ve diş ipi kullanma
alışkanlığıkazandırılmalıdır.
Güniçerisinde çok sık şekerli gıdaları yemekten kaçınılmalıdır.
Dişfırçaları 3-5 ayda bir değiştirilmelidir.
Sertyiyecekler dişlerle kırılmamalıdır.
Dişleriğne, kürdan vb. ile karıştırılmamalıdır.
Dişsağlığı açısından kalsiyum vb. mineraller ve vitaminler yönünden zengin
yiyeceklerinyeterli ve dengeli alımına özen gösterilmelidir.
Düzenliaralıklarla diş doktoruna gidilip gerekli kontroller yaptırılmalıdır
1.7. Sistemler ve Organlar
1.7.1. Sindirim Sistemi
Bebeğinsindirim sistemi, anne sütü ve onun bileşimine yakın gıdaları sindirebilecek
niteliktedir.Beklerin midesi küçük olduğundan, beslenme sırasında mide kapasitesi oranında
besinalımına dikkat edilmelidir, Bebeğin çabuk acıkacağı gözönünde bulundurularak azve
sık sıkbeslenmesi gerekir. Ancak yaşla birlikte mide kapasitesi de büyüdüğündenalınması
gerekenbesin miktarı da bu oranda artar.
Dişsağlığını korumak ve olası olumsuzlukları gidermek amacıyla özellikle alınması
gerekenvitamin ve kalsiyum ihtiyacının karşılanmasına özen gösterilmelidir. Aksi haldediş
sağlığıbozulacak ve istenmeyen durumlar ortaya çıkacaktır.Midede sindirime yardımcıolan salgıların miktarı ve özellikleri çocuk büyüdükçe
değişkenlikgösterdiğinden bebek farklı gıdaları zamanla daha kolay sindirebilir.
Ergenlikdöneminde midenin büyüklüğü ve kapasitesi arttığından bu dönemde yemek
yemefazlalaşır.
1.7.2. Solunum Sistemi
Hücrelerinfonksiyonlarını yerlerine getirmeleri için enerjiye ihtiyaçları vardır. Bu
enerjibesin öğelerinin ve oksijenin kullanılmasıyla sağlanır. Oksijenin hücredüzeyinde
kullanılmasınaiç solunum, oksijenin dış ortamdan alınmasına ise dış solunum denir.
Bebeklerinsolunum sistemleri yetişkinlerinkinden farklıdır. Bebeklerin solunum
yollarıdaha dar ve kısadır bu nedenle daha fazla nefes alıp verirler. Yeni doğmuşbebeğin
dakikadakisolunum sayısı 40-60, üç aylık bebeğin 35-40,bir yaşındaki bebeğin ise 30-35dir.
Budönemdeki solunum hızlı ve yüzeyseldir. Bebeklerin hızlı solunumuna neden olanyatay
durumdakikaburga kemikleridir. Bu nedenle bebek solunumu daha çok karın kasları yardımı
ileyapar.
İlerleyenyaşlarda çocuğun solunumu, gelişimiyle birlikte ilerler ve yetişkin
solunumunayaklaşır. Dört yaşından sonra çocuk kendini daha çok, hareketin fazla olduğu
etkinlikleriçersinde bulur. Bu tür etkinlikler sayesinde çocuk doğru nefes alıp vermeyi
öğrenir
3. Kalp ve Kan Dolaşımı
Kalpherkesin kendi yumruğu büyüklüğünde olan bir organdır. İnsan vücudunda
bulunanen güçlü kas kalp kasıdır. Dakikada ortalama 70 kez kasılır. Kalbin bir günde
pompaladığıkan yaklaşık 20 tonun üzerindedir. Yeni doğan bebeğin kalbi ortalama 120-140
arasındaartar, bu hız sonraki yaşlarda düşer ve yetişkin seviyesine gelir. Normal bir
yetişkininkalbi dakikada 60-70 arasında atar.
Yenidoğan bir bebeğin kanında bebeği mikroplara karşı koruyan antikorlar bulunur,
buantikorlar bebeğe plesanta aracılığı ile geçer. Bebek doğduktan ilk iki üç aydakızamık,
kızıl,kabakulak ve çocuk felci gibi bulaşıcı çocuk hastalıklarından bu antikorlaryoluyla
korunur;ancak bu antikorlar üçüncü aydan sonra etkisini yitirdiğinden gerekli olanaşıların
zamanındayapılması gerekir.Kalpten çıkan kan, akciğerlere gider ve oksijenlezenginleştikten sonra kalbe geri
döner.Buna küçük dolaşım denir. Oksijenle zenginleşen kanın vücuda yayıldıtan sonrageri
dönmesineise büyük kan dolaşımı denir. Hücre ve dokulardaki artıklar kanla dolaşım
sistemiile vücuttan uzaklaştırılırlar.
1.7.4. Boşaltım Sistemi
Vücuttaoluşan artık maddeler, hücreler tarafından doğrudan kana gönderilir.Kan bu
maddelerialarak vücudun boşaltım kanallarına iletir.Su ve karbondioksit fazlası
solunumla,suve tuzlarsa terleme yoluyla vücuttan dışarı atılır.Üre,ürik asit,su ve tuz
böbreklertarafından idrarla dışarı atılır.İdrarın % 95’i sudur. İlk yıllarda böbreklerin
çalışmasıdüzensizdir. Bebeğin idrar yapma sayısı beslenme ve çevre koşullarına bağlıolarak
değişkenlikgösterir. Bebeğin aldığı gıda ve sıvı miktarı arttıkça idrar yapma sayısı da o
orandaartar.
Özelliklebebeklerin altının ıslak bırakılmasından kaynaklı olan idrar yolu
enfeksiyonlarınınoluşmasına meydan vermemek için gerekli hijyen koşullarının sağlanması
gerekir.Kız çocuklarının alt temizliği yapılırken kirliliğin üretme organlarınayayılması
önlenmelidir.
Bluğçağına kadar çocukların üreme organları herhangi bir fonksiyon göstermez ancak
ergenlikçağında yetişkin seviyesine kadar ulaşır. Genellikle hareket halinde olançocuğun
metabolizmasıdadüzenli işler. Bu nedenle aktivitenin sadece çocuklukta değil tüm yaş
dönemlerindeuygulanması gerektiği unutulmam
1.7.5. Beyin ve Sinir Sistemi
Beyin,beyincik ve omurilikten oluşur. Merkezi sinir sisteminden 43 çift sinir çıkar,
bunlarınon iki çifti beyinden çıkar, bunlara kafa çiftleri adı verilir. Bunlar sesduyma,söz
söyleme,tadalma,okuma ve yazma,dengeli yürüme gibi faaliyetlerin gerçekleşmesini
sağlar.Geriyekalan 31 çift sinirse kaslara ve iç organlara gider.Bu sinirler kaslarıngörevini
yapmasınısağlar.
Merkezisinir sistemi, ilk çocukluk döneminde hızlıyken erinlik döneminden sonra
durur.Çocukluk döneminde beyin ölçüsünde son derece bir yavaşlama söz konusudur.
Beynindoğum öncesi ve doğum sonrasındaki gelişimi hızlıdır. Bu büyüme ve gelişmeye
beyninbüyüme hamlesi denir.
İnsandoğumda yaşamı boyunca sahip olabileceği nöron hücrelerinin tümüne sahiptir.
Beyindehücre kaybı meydana geldiğinde, bu hücrenin yerine yeni hücre oluşmaz.
Yaşamınilk yıllarında zamanının çoğunu uyuyarak geçiren çocuk, ikinci aydan
itibarençevreyle yavaş yavaş etkileşime girmeye başlar. Sinir sistemi ve kasların
olgunlaşmasıylabaşını üçüncü ayda dik tutar, beşinci ayda dönme hareketlerinin yanında
altıncıaya doğru, oturma eylemini gerçekleştirir. Giderek ayakta durma, yürüme vekoşma
gibibüyük kaslarını kullanma ile ilgili beceriler kazanmaya başlar
Ergenlik Döneminin Fiziksel ve Fizyolojik Özellikleri
Büyümeninen hızlı olduğu dönemlerden biri de ergenlik dönemidir. Bu dönemde
çocukbiyolojik değişim ve olgunlaşmasını tamamlayarak yetişkin görünümüne girer.
Ergenlikaltı ayla bir yıla kadar süren, erinlik dönemini de içine alan beş-altı yılsüren bir
dönemdir
Erinlikdönemi çocukluğun sonu ve ergenliğin başlangıcı arasındaki bir ya da iki yılı
kapsayandönemdir. Erinlik döneminde, kızlar erkeklere oranla daha uzun ve ağırdırlar,
kızlarınçoğu bu dönemde yılda 5-10cm büyürlerken erkeklerdeki bu oran genellikle büyüme
on-onaltı yaşlarında başlar ve her yıl 8-12cm büyürler. Daha sonra bu büyümeyavaşlayarak
20yaşına kadar sürer.
Budönemde kızlarda ve erkeklerdeki iç salgı bezlerinin çalışma fonksiyonları
değiştiğinden,erkeklerde cinsiyet hormonlarının artması spermlerin artmasına neden olur,
aynızamanda sakal ve tüylenmeler daha da yoğunlaşır. Dış görünüm de değişerek kemikve
kaslarhızla gelişmeye başlar. Kızlardaysa ise bu dönem erkeklere oranla, birkaç yıldaha
erkenbaşlar. Cinsiyet hormonlarının artması yumurta hücrelerinin de artmasına nedenolur.
Kızlardabelirgin olarak kilo artışı, göğüslerde büyüme ve kalçalarda genişleme görülür.
Ergenlikçağındaki değişiklikler, cinsel salgı bezlerinin kana bol miktarda salgı
bırakmalarıylabaşlar. Erkeklerde testesteron, kızlarda östrojen salgıları, beyindeki hipofiz
bezininuyarılmasıyla bol miktarda üretilir. Kızlarda ergenlik döneminin ilk göstergesiadet
kanamasınınbaşlamasıdır. Erkeklerdeyse açık bir belirti yokken, vücuttaki kıllanmanın,
cinselorganlarda büyüme ve sperm üretiminin başlaması bir gösterge olarak kabuledilebilir.
Cinselgelişim ve vücuttaki değişiklikler 20 yaşına kadar devam eder; ancak ilk
zamanlardakikadar hızlı değildir.
Ergenlikdönemi boyunca beden ağırlığı kızlarda 16 kg, erkeklerdeyse 20kg artar. İçorganlarınhızla büyümesi ve kütlesinin artması, kas dokusunda gelişme ve yağ dokusunda
artma,ergenlikte beden ağırlığında gözlenen belirgin artışın öğelerindendir. Gerekkızlarda,
gerekseerkeklerde vücutta yağ depolanması sonucu ağırlıkta belirgin bir artmagözlenir.
Ergenlikdöneminde baş kemikleri dışındaki tüm iskelet sisteminde belirli bir sıra ile
büyümedehızlanma görülür. İlk önce el ve ayakların büyümesi hızlanır, sonra ön kol ve
bacaklar,daha sonra üst kol ve uyluklar uzar. Uzunlamasına büyümeyi, vücudun enine
büyümesindekihızlanma takip eder. Öncelikle kalçalar ve göğüs, sonra omuzlar genişler ve
en sonolarak da baş uzar. Bütün bunlar ergenlikte boy uzamasının nedenleri arasındayer
alır.
Erinlikdöneminde kızlar, hem boy, hemde ağırlık bakımından erkeklerden üstündür.
İskeletgelişimi yönünden de kızlar erkeklere göre daha gelişmiştir. Örneğin, 14yaşındaki
birkızın iskelet gelişimi,16 yaşındaki bir erkeğin iskelet gelişimine erişmişdurumdadır.
Ergenlikdönemindeki değişimler bireylerin vücut koordinasyonunu bozduğundan,
eşyalaraçarpma, takılma, düşmeler ve sakarlıklar oluşur. Geçici bir süreç olduğundan
üzerindefazla durulmadan zamanla düzeleceği hatırlanmalıdır.
Budönemde yaşanan hızlı değişmeler ergenleri çok fazla etkiler. Zaman zamanruhsal
inişlerve çıkışlar yaşarlar. Bazen içe kapanıkken, bazen de fazlasıyla dışa dönükolabilirler.
Duygularınıolabildiğine yoğun yaşarlar. Bu nedenle, ailenin ve eğitimcilerin ergenlik
dönemindekibireylerle olan iletişimlerinde dikkatli olmaları gerekir.
Kızlarda
Göğüslerin büyümesi 8-13 yaş
Pubik bölgede kıllanma 8-14 yaş
Koltuk altında kıllanma Pubik kıllanmadan yaklaşık 2 yıl sonra
Ciltte yağlanma Koltuk altı kıllanmasıyla aynı dönem
İlkmenstruasyon 10-16.5 yaş
Erkeklerde
Testislerin büyümesi10-13.5 yaş
Pubik bölgede kıllanma 10-15yaş
Penisin ve prostat bezininbüyümesi 11-14.5 yaş
Ses değişmesiPenisin büyümesiyle aynı dönem
Yüzde ve koltuk altlarında kıllanma Pubik kıllanmadan yaklaşık 2 yıl
sonra
Ciltte yağlanma Koltuk altı kıllanmasıyla aynı
dönem
İlk menininatılması Penisin büyümeye başlamasından
9. Fiziksel Gelişimin Diğer Gelişim Alanlarıyla İlişkisi
Fizikselgelişim tüm gelişim alanlarının başlangıcıdır .Çocuğun fiziksel gelişimi onun
diğergelişim alanlarını etkileyebilir. Örneğin, fiziksel yönden gelişmemiş bir çocuk
arkadaşlarıile birlikte oynamakta zorluk çeker, çabuk yorulur. Bu durum çocuğun
psikolojisiniolumsuz etkileyebileceği gibi sosyalleşmesini de engeller.
Çocuklarınvazgeçemedikleri fiziksel gelişimi destekleyici etkinliklerin, çocukların
tümgelişim alanlarına sayısız yararı olduğu unutulmamalıdır. Örneğin; oyun oynayançocuk
harekethalinde olduğu için büyük ve küçük kaslarını çalıştırarak, kan dolaşımınıhızlandırır.
Oyunoynayarak duygusal anlamda rahatlar ve arkadaşlarıyla birlikte oyun oynadığıiçin de
sosyalleşir
Sonuç olarak oyun, çocuğun fiziksel gelişimindeki ilerlemeyi destekler ve bir anlamda
fizikselgelişim oyun sayesinde kendi hızını yakalayabilir. Hareket, çocuğun gelişmesikendi
bedeninive çevresini tanıyabilmesi, gelişmekte olan kaslarının çalışması içingereklidir.
Zihinselgelişimde de algılama keşfetme ve inceleme gerektirdiğinden fiziksel vezihinsel
gelişimindebirbirleriyle ilişkisi olduğu söylenebilir. Dolayısıyla tüm gelişim alanları
birbirleriyleilişkilidir
Fiziksel Gelişimi Destekleyecek Etkinliklerde Kullanılan Araç VeGereçlerin
Özellikleri ( Oyuncaklar ):
Araç gereçler, birdenfazla hedefi olan çok aşamalı ve çocukların gelişim
düzeylerine uygun olmalıdır.
Araç gereçler sade, ayrıntılarıaz, iyi zımparalanmış, pürüzsüz ve keskin köşeleri
yuvarlatılmışolmalıdır.
Çocuğun yaş ve gelişim seviyesine uygun olup ilgileri doğrultusundaolmalıdır.
Şekil ve boyut bakımındankullanışlı olmalıdır.
Araç gereçlerin nasıloynanılacağı kolaylıkla kavranabilmelidir.
Dayanıklı, sağlam ve temizliği kolay olmalıdır.
Tehlike unsuruyaratmayacak şekilde planlanmalıdır.
Göze hoş görünmeli ve estetik olmalıdır
Fiziksel Gelişimi Destekleyici EtkinliklerdeKullanılan Materyallerin ya da
Alanın Taşıması Gereken Özellikler
Ortamın güvenilir olması oldukça önemlidir.Fiziksel açıdan çocuklara güvence
sağlanabileceği gibi kendilerine güvenmelerineve sorumluluk duyguları kazanmalarına
yardımcı olur, aynı zamanda kendilerini dahabağımsız hissetmelerini sağlar.
Bahçede bulunan materyaller, aynı zamandahareket kolaylığı sağlayacak şekilde
düzenlenmelidir. Dolayısıyla yapısal özellikleride dikkate alınmalıdır. Örneğin; yürüme
alanları kaygan olmamalıdır.
Çocuklar için oluşturulan açık havaalanlarındaki materyallerin canlı renklerde ve ilgi
çekici olmasına özen gösterilmelidir. Güçlü vezıt renkler çocukların materyalleri, parçalara
ayırmasına ve derinliğini algılamasına yardımcıolabilir.
Bahçede parkta bulunan materyaller, çocuklariçin kullanışlı olmalıdır. Her yaş grubu
çocuğa ayrı ayrı hizmet edebilecek özellikleresahip olmalıdır.
Materyaller, sık sık kontrol edilmeli; havakoşulları düşünüldüğünde açık havadaki
materyallerin yıpranmaları söz konusudur.Dolayısıyla bu materyaller tehlike yaratmamalı,
paslanma, zincir kopması vb. sorunlara karşıgerekli bakımları yapılmalıdır.
Materyaller, çocukların alanı bağımsız, rahatbir şekilde kullanmalarına olanak
sağlamalıdı
2. Açık Hava Oyunlarının ÇocuklarınFiziksel Gelişime Olan Katkısı:
Açık hava oyunları, çocukların;
Sağlıklı gelişimlerinisağlar.
Gerek fiziksel gerekseduygusal açıdan rahatlamalarını sağlar.
Hareketler sırasında kendini yeterli hissetmesini/ kendine güven duymasını
sağlar
Hareket gelişimiylebirlikte çocuğun diğer gelişim alanlarını da destekler.
Kaslarıngüçlenmesini sağlar.
Koordinasyon ve dengegelişimini destekler.
Esneklik kazanmalarınısağlar.
Solunum ve dolaşımsistemlerini düzenler.
Sinir, kas ve eklem koordinasyonunu sağlar.
Günlük yaşamıngerektirdiği yürüme, koşma, atlama, sıçrama, tırmanma, sekme
gibi temel becerileri kazanmalarını sağlar.
Aynı ortamdaki diğerçocuklarla işbirliği yapmalarını, planlama yapmalarını,
arkadaşedinmelerini sağlar.
Fazla enerjilerinikullanmalarını, gerginliklerini gidermelerini sağlar.
Grup içinde sırasını beklemesi gerektiğini öğrenmesini sağlar.
Açıkhavada çocuklarla sabit ya da taşınabilir materyallerlee oynanabileceği gibi,sanat
çalışması,jimnastik gibi çalışmalar da yürütülebilir.Açık havada park ya da bahçedeki
materyallerdüzenlenirken çocukların gelişimsel düzeyleri, ilgileri ve gereksinimleridikkate
alınmalıdır.Dolayısıyla bu materyallerin taşıması gerekli olan özelliklerine önem
verilmelidir
2.5.1. Fiziksel Gelişimi Destekleyici Etkinliklerin Çocukların KüçükKaslarına
Etkileri Sonucunda Edindikleri Beceriler
Nesneyi elle tutma, sıkma, kavrama ve bırakma
Nesneyi parmaklarıyla tutma, kavrama ve sıkma
Nesneye dokunma, ovma, okşama,yoğurma ve delme
Düğme ilikleme ve çözme
Fermuar açma ve kapama
Bağcık bağlama, çözme
Dikme, örme, ipe boncukgeçirme
Makasla kesme
Kağıt katlama, yırtmayapıştırma
Parmaklarını aynı çizgide hareket ettirme
2.5.2. Fiziksel Gelişimi Destekleyici Etkinliklerin Çocukların BüyükKaslarına
EtkileriSonucunda Edindikleri Beceriler
Yürüme koşma, engelüzerinden atlama, tek ayaküstünden atlama
Merdivenden inip çıkma,tırmanma, kayma
Nesneyi fırlatma, yakalama
Ağırlık kaldırma uzağa ağırlık taşıma
Çömelme, kalkma, sıçrama
Çift ayak zıplama ve ileri geri sağa sola hareket etme
Çömelmiş durumda değişikyönlere gitme
Nesneyi çekme ve itme
